7554 SAYILI YASA ÇIKTIKTAN SONRAKİ İLK 5 AYDA “ZIMNİ KABUL” YOLUYLA ONAY VERİLEN ARAMA VE İŞLETME RUHSAT SAYILARINI ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANINA SORDUM

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

Aşağıdaki soruların Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan BAYRAKTARtarafından Anayasa’nın 98’inci ve İçtüzüğün 96’ncı ve 99’uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

İbrahim AKIN

İzmir Milletvekili

24 Temmuz 2025 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 7554 sayılı Maden Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun, madencilik ruhsatlandırma süreçlerinde bürokratik hızın artırılması gerekçesiyle köklü değişiklikler getirmiştir. Bu değişikliklerin en tartışmalı ve etki alanı en geniş olanı, ruhsat başvuruları için gerekli olan kurum görüşlerine ilişkin sürenin sınırlandırılmasıdır.

İlgili düzenleme ile maden ruhsat sahaları için diğer kamu kurum ve kuruluşlarından talep edilen görüşlerin 30 gün içerisinde bildirilmesi zorunlu kılınmış, bu süre zarfında cevap verilmemesi hali, ilgili kurumun görüşünün “olumlu” (zımni kabul) olduğu şeklinde yasal bir düzenleme yapılmıştır.

Madencilik faaliyetlerinin doğası gereği, orman alanları, su havzaları, tarım arazileri, sit alanları ve yerleşim yerleri üzerindeki çevresel ve sosyal etkilerinin titizlikle incelenmesi gerekmektedir. Kamu kurumlarının teknik inceleme kapasiteleri, personel sayıları veya sahadaki coğrafi zorluklar nedeniyle 30 günlük sürenin rasyonel bir inceleme için yetersiz kalabileceği endişesi kamuoyunda geniş yer bulmuştur.

Bu bağlamda; kurumların yoğun iş yükü veya teknik eksiklikler nedeniyle sessiz kalması sonucunda, aslında “olumsuz” görüş verilmesi gereken hassas bölgelerde “zımni kabul” yoluyla ruhsatlandırma yapılıp yapılmadığının tespiti, anayasal “sağlıklı bir çevrede yaşama hakkı” ve “kamu yararı” ilkeleri gereğince elzemdir. Yasanın yürürlüğe girdiği 2025 yılının son 5 ayındaki veriler, bu yeni mekanizmanın sahadaki karşılığını anlamak adına kritik önem taşımaktadır.

Bu konuyla ilgili olarak;

1. 7554 sayılı Kanun’un yürürlüğe girdiği 24 Temmuz 2025 tarihinden 31 Aralık 2025 tarihine kadar olan dönemde, Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü (MAPEG) tarafından diğer kamu kurumlarına gönderilen toplam “kurum görüşü” talebi sayısı kaçtır?
2. Bahsi geçen dönemde, ilgili kurumların 30 günlük yasal süresi içerisinde cevap vermemesi nedeniyle “zımni kabul” (olumlu görüş verilmiş sayılan) kapsamına giren başvuru sayısı aylık bazda (Ağustos, Eylül, Ekim, Kasım, Aralık 2025) nedir?
3. 7554 sayılı Kanun öncesindeki Şubat-Haziran 2025 dönemi ile yasa sonrası Ağustos-Aralık 2025 dönemi kıyaslandığında, kurumlarca verilen “olumsuz” görüş sayısındaki değişim oranı nedir?
4. 7554 Sayılı Kanun öncesi dönemde manuel takip edilen süreçlerle kıyaslandığında, ilgili Kanun sonrası dönemde süresi dolduğu için otomatik onaylanan başvuruların toplam başvurular içindeki yüzdesel artışı ne olmuştur?
5. Bu şekilde “zımni kabul” yoluyla onaylanan ruhsatların kaçı arama ruhsatı, kaçı işletme ruhsatıdır?
6. Zımni kabul mekanizması işletilerek düzenlenen ruhsat sahalarının coğrafi dağılımı nasıldır? Bu ruhsatların kaçı orman alanı, tarım arazisi veya sit alanı vasfındaki bölgeleri kapsamaktadır?
7. 30 günlük süre kısıtı nedeniyle görüş bildiremediği tespit edilen kamu kurumlarının (Tarım ve Orman Bakanlığı, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, Kültür ve Turizm Bakanlığı vb.) bu süreçle ilgili Bakanlığınıza ilettiği herhangi bir itiraz veya ek süre talebi olmuş mudur?
8. Zımni kabul ile onaylanan sahalarda, ruhsat verildikten sonra yapılan denetimlerde çevresel veya hukuki aykırılık tespit edilerek iptal edilen ruhsat bulunmakta mıdır?