{"id":1721,"date":"2026-08-25T10:17:47","date_gmt":"2026-08-25T10:17:47","guid":{"rendered":"https:\/\/ibrahimakin.net\/?p=1721"},"modified":"2026-08-25T10:17:50","modified_gmt":"2026-08-25T10:17:50","slug":"izmirde-cesme-ve-karaburun-kiyilarinda-gerceklesen-toplum-orkinos-olumlerini-tarim-ve-orman-bakanina-sorduk","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ibrahimakin.net\/index.php\/2026\/08\/25\/izmirde-cesme-ve-karaburun-kiyilarinda-gerceklesen-toplum-orkinos-olumlerini-tarim-ve-orman-bakanina-sorduk\/","title":{"rendered":"\u0130ZM\u0130R&#8217;DE \u00c7E\u015eME VE KARABURUN KIYILARINDA GER\u00c7EKLE\u015eEN TOPLUM ORK\u0130NOS \u00d6L\u00dcMLER\u0130N\u0130 TARIM VE ORMAN BAKANINA SORDUK"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>T\u00dcRK\u0130YE B\u00dcY\u00dcK M\u0130LLET MECL\u0130S\u0130 BA\u015eKANLI\u011eINA<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">A\u015fa\u011f\u0131daki sorular\u0131m\u0131n Tar\u0131m ve Orman Bakan\u0131 Say\u0131n \u0130brahim YUMAKLI taraf\u0131ndan yaz\u0131l\u0131 olarak cevapland\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131, Anayasa\u2019n\u0131n 98\u2019inci ve T\u00fcrkiye B\u00fcy\u00fck Millet Meclisi \u0130\u00e7t\u00fcz\u00fc\u011f\u00fc\u2019n\u00fcn 96\u2019nc\u0131 ve 99\u2019uncu maddeleri gere\u011fince arz ederim.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u0130brahim AKIN<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u0130zmir Milletvekili<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Temmuz\u2013Eyl\u00fcl 2025 d\u00f6neminde \u0130zmir\u2019in \u00c7e\u015fme ve Karaburun k\u0131y\u0131lar\u0131 ile Gerence ve Ild\u0131r k\u00f6rfezlerinde hem deniz kafeslerinde besiye al\u0131nan hem de serbest ya\u015fayan orkinoslarda (Thunnus thynnus) toplu \u00f6l\u00fcmler meydana gelmi\u015ftir. \u0130zmir \u0130l Tar\u0131m ve Orman M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc ile Sahil G\u00fcvenlik Komutanl\u0131\u011f\u0131 ekiplerinin b\u00f6lgeden numune ald\u0131\u011f\u0131 bilinmekle birlikte, analiz sonu\u00e7lar\u0131na ili\u015fkin kamuoyuna y\u00f6nelik kapsaml\u0131 bir a\u00e7\u0131klama yap\u0131lmam\u0131\u015ft\u0131r. A\u011fustos 2026 itibar\u0131yla ayn\u0131 b\u00f6lgede benzer vakalar\u0131n yeniden g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc bildirilmektedir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Olay\u0131 do\u011frudan inceleyen ve 2026 y\u0131l\u0131nda Frontiers in Cellular and Infection Microbiology dergisinde yay\u0131mlanan hakemli bir \u00e7al\u0131\u015fmada (Duman ve ark., 2026), otuz orkinos \u00f6rne\u011fi \u00fczerinde yap\u0131lan bakteriyel izolasyon, t\u00fcm genom dizileme ve histopatoloji analizleri sonucunda birincil etkenin kaps\u00fcll\u00fc (capsulated) Lactococcus garvieae oldu\u011fu bildirilmi\u015ftir. Ayn\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmada toplam kay\u0131p 1.500\u20132.000 birey ve yakla\u015f\u0131k 300 ton olarak tahmin edilmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ticari Ama\u00e7l\u0131 Su \u00dcr\u00fcnleri Avc\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n D\u00fczenlenmesi Hakk\u0131nda 4\/1 numaral\u0131 Tebli\u011f kapsam\u0131nda, 2025 av sezonunda \u0130zmir Karaburun\u2019dan Ayd\u0131n Ku\u015fadas\u0131\u2019na uzanan sahada deniz patl\u0131can\u0131 (Holothuria spp.) avc\u0131l\u0131\u011f\u0131na izin verilmi\u015ftir. B\u00f6lgedeki dalg\u0131\u00e7lar ve \u00fcreticiler, sezon sonunda sahada ticari d\u00fczeyde deniz patl\u0131can\u0131na rastlanmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, 2026 y\u0131l\u0131nda ise stokun t\u00fckenmi\u015f olmas\u0131 nedeniyle avc\u0131l\u0131k faaliyetinin fiilen sona erdi\u011fini bildirmektedir. Sahan\u0131n ava a\u00e7\u0131lmamas\u0131 y\u00f6n\u00fcnde Bakanl\u0131\u011fa daha \u00f6nce iletilen uyar\u0131lar\u0131n ne \u015fekilde de\u011ferlendirildi\u011fi ise bilinmemektedir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Deniz patl\u0131canlar\u0131, deniz taban\u0131na \u00e7\u00f6ken organik maddeyi ve sedimenti sindirim sisteminden ge\u00e7irerek besin d\u00f6ng\u00fcs\u00fcne kazand\u0131ran, bu y\u00f6n\u00fcyle taban kirlili\u011finin do\u011fal yollarla azalt\u0131lmas\u0131nda rol oynayan detritivor canl\u0131lard\u0131r. Ayn\u0131 zamanda sedimentteki a\u011f\u0131r metal ve kirletici birikimini b\u00fcnyelerinde toplayarak biyoindikat\u00f6r i\u015flevi g\u00f6r\u00fcrler. Bal\u0131k yeti\u015ftiricili\u011fi tesislerinin yo\u011funla\u015ft\u0131\u011f\u0131 ve dolay\u0131s\u0131yla taban organik y\u00fck\u00fcn\u00fcn artt\u0131\u011f\u0131 k\u00f6rfezlerde bu pop\u00fclasyonun avc\u0131l\u0131k yoluyla ortadan kalkmas\u0131n\u0131n, sediment kalitesi ve patojen bask\u0131s\u0131 \u00fczerindeki etkisinin bilimsel olarak incelenmesi gerekti\u011fi de\u011ferlendirilmektedir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">2024 y\u0131l\u0131nda \u00fclkemizin orkinos ihracat\u0131 130 milyon ABD dolar\u0131 olarak ger\u00e7ekle\u015fmi\u015f; bu tutar\u0131n 99 milyon dolar\u0131 Japonya\u2019ya, 29,5 milyon dolar\u0131 G\u00fcney Kore\u2019ye yap\u0131lan sat\u0131\u015flardan sa\u011flanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Buna kar\u015f\u0131l\u0131k deniz patl\u0131can\u0131 ihracat\u0131n\u0131n \u00fclkemize sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 d\u00f6viz girdisi, ge\u00e7mi\u015f y\u0131llarda 30 milyon dolar seviyelerine kadar \u00e7\u0131km\u0131\u015fken son d\u00f6nemde birka\u00e7 milyon dolar d\u00fczeyine gerilemi\u015ftir. Stokun t\u00fckenmesi pahas\u0131na elde edilen bu s\u0131n\u0131rl\u0131 gelirin, 130 milyon dolar\u0131 a\u015fan ve 200 milyon dolara kadar b\u00fcy\u00fcme potansiyeli ta\u015f\u0131yan orkinos ihracat\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kald\u0131\u011f\u0131 riskle birlikte de\u011ferlendirilmesi gerekmektedir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu \u00e7er\u00e7evede;<\/p>\n\n\n\n<ol class=\"wp-block-list\">\n<li>2025 ve 2026 y\u0131llar\u0131nda \u00c7e\u015fme ve Karaburun k\u0131y\u0131lar\u0131nda \u00f6l\u00fc olarak tespit edilen orkinoslardan ka\u00e7 adet numune al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r? Bu numuneler hangi laboratuvarlara g\u00f6nderilmi\u015f, hangi analizler (bakteriyolojik, virolojik, histopatolojik, toksikolojik) uygulanm\u0131\u015ft\u0131r?<\/li>\n\n\n\n<li>S\u00f6z konusu analizlerin sonu\u00e7lar\u0131 nelerdir? Bu sonu\u00e7lar bug\u00fcne kadar hangi gerek\u00e7eyle kamuoyuyla payla\u015f\u0131lmam\u0131\u015ft\u0131r? Payla\u015f\u0131lmas\u0131 y\u00f6n\u00fcnde bir \u00e7al\u0131\u015fma y\u00fcr\u00fct\u00fclmekte midir?<\/li>\n\n\n\n<li>Bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131za ba\u011fl\u0131 laboratuvarlar\u0131n bulgular\u0131, kaps\u00fcll\u00fc Lactococcus garvieae\u2019yi birincil etken olarak g\u00f6steren 2026 tarihli hakemli \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n bulgular\u0131yla uyumlu mudur? Uyumsuzluk varsa nedenleri nelerdir?<\/li>\n\n\n\n<li>Lactococcosis hastal\u0131\u011f\u0131 \u00fclkemizde ihbar\u0131 mecburi su \u00fcr\u00fcnleri hastal\u0131klar\u0131 kapsam\u0131nda m\u0131d\u0131r? De\u011filse, kapsama al\u0131nmas\u0131na y\u00f6nelik bir mevzuat \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 bulunmakta m\u0131d\u0131r?<\/li>\n\n\n\n<li>2025 ve 2026 \u00f6l\u00fcmlerinde kaybedilen bireylerin ka\u00e7\u0131 kafes i\u00e7i besi stokundan, ka\u00e7\u0131 serbest ya\u015fayan pop\u00fclasyondan kaynaklanm\u0131\u015ft\u0131r? \u00d6l\u00fc bireylerin toplanmas\u0131 ve bertaraf\u0131 hangi usulle ve hangi kurum sorumlulu\u011funda ger\u00e7ekle\u015ftirilmi\u015ftir?<\/li>\n\n\n\n<li>2026 yaz\u0131nda bildirilen \u00f6l\u00fcmlerle ilgili olarak Bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131zca yeni bir \u00f6rnekleme ve inceleme s\u00fcreci ba\u015flat\u0131lm\u0131\u015f m\u0131d\u0131r? Ba\u015flat\u0131ld\u0131ysa hangi a\u015famadad\u0131r?<\/li>\n\n\n\n<li>Gerence ve Ild\u0131r k\u00f6rfezlerinde deniz suyu ve sediment kalitesi (\u00e7\u00f6z\u00fcnm\u00fc\u015f oksijen, organik karbon, besin tuzlar\u0131, patojen y\u00fck\u00fc) hangi s\u0131kl\u0131kla ve hangi noktalarda izlenmektedir? Son be\u015f y\u0131la ait \u00f6l\u00e7\u00fcm verileri nelerdir?<\/li>\n\n\n\n<li>2025 ve 2026 av sezonlar\u0131nda \u0130zmir Karaburun\u2019dan Ayd\u0131n Ku\u015fadas\u0131\u2019na uzanan sahada deniz patl\u0131can\u0131 (Holothuria spp.) avc\u0131l\u0131\u011f\u0131na hangi tebli\u011f h\u00fckm\u00fc uyar\u0131nca izin verilmi\u015ftir? Bu izin hangi tarihli stok tespit \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131na ve hangi bilimsel rapora dayan\u0131larak verilmi\u015ftir? S\u00f6z konusu rapor kamuoyuyla payla\u015f\u0131lacak m\u0131d\u0131r?<\/li>\n\n\n\n<li>Avc\u0131l\u0131\u011f\u0131n a\u00e7\u0131lmas\u0131ndan \u00f6nce ve sonra b\u00f6lgedeki deniz patl\u0131can\u0131 stok yo\u011funlu\u011fu (birey\/m\u00b2) \u00f6l\u00e7\u00fclm\u00fc\u015f m\u00fcd\u00fcr? \u00d6l\u00e7\u00fcld\u00fcyse sonu\u00e7lar nelerdir? B\u00f6lgede stokun ticari d\u00fczeyin alt\u0131na d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc y\u00f6n\u00fcndeki bildirimler Bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131zca do\u011frulanmakta m\u0131d\u0131r?<\/li>\n\n\n\n<li>Sahan\u0131n ava a\u00e7\u0131lmamas\u0131 y\u00f6n\u00fcnde su \u00fcr\u00fcnleri kooperatifleri, meslek odalar\u0131, \u00fcniversiteler ve sivil toplum kurulu\u015flar\u0131nca Bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131za ka\u00e7 ba\u015fvuru yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r? Bu ba\u015fvurular hangi birim taraf\u0131ndan, hangi gerek\u00e7eyle kar\u015f\u0131lanm\u0131\u015ft\u0131r?<\/li>\n\n\n\n<li>Deniz patl\u0131can\u0131n\u0131n taban organik y\u00fck\u00fcn\u00fc ve sedimenti i\u015fleyerek ekosisteme sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 i\u015flev, av izni verilirken ekosistem temelli bir etki de\u011ferlendirmesine tabi tutulmu\u015f mudur? Bal\u0131k yeti\u015ftiricili\u011fi tesislerinin yo\u011fun oldu\u011fu k\u00f6rfezlerde bu pop\u00fclasyonun azalmas\u0131n\u0131n sediment kalitesi ve patojen bask\u0131s\u0131 \u00fczerindeki etkisini inceleyen bir \u00e7al\u0131\u015fma y\u00fcr\u00fct\u00fclmekte midir?<\/li>\n\n\n\n<li>T\u00fckenen stokun yeniden kazan\u0131lmas\u0131 amac\u0131yla s\u00f6z konusu sahada s\u00fcreli bir av yasa\u011f\u0131 (moratoryum), stok yenileme (restocking) veya yeti\u015ftiricilik yoluyla destekleme program\u0131 planlanmakta m\u0131d\u0131r? \u00dclkemizde y\u00fcr\u00fct\u00fclen deniz h\u0131yar\u0131 kulu\u00e7kahane ve yavru \u00fcretim \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131ndan bu kapsamda yararlan\u0131lmas\u0131 de\u011ferlendirilmekte midir?<\/li>\n\n\n\n<li>S\u00f6z konusu k\u00f6rfezlerde faaliyet g\u00f6steren orkinos besicili\u011fi tesislerinin say\u0131s\u0131, kapasiteleri ve kafes stoklama yo\u011funluklar\u0131 nedir? Son be\u015f y\u0131lda bu tesislerde ka\u00e7 denetim yap\u0131lm\u0131\u015f, ka\u00e7 idari yapt\u0131r\u0131m uygulanm\u0131\u015ft\u0131r?<\/li>\n\n\n\n<li>Bu tesislerde antimikrobiyal (antibiyotik) kullan\u0131m\u0131na ili\u015fkin veriler nelerdir? Veteriner hekim re\u00e7ete kay\u0131tlar\u0131, kullan\u0131m miktarlar\u0131 ve kal\u0131nt\u0131 izleme sonu\u00e7lar\u0131 d\u00fczenli olarak tutulmakta m\u0131d\u0131r?<\/li>\n\n\n\n<li>Hastal\u0131kl\u0131 veya \u00f6lmek \u00fczere olan bal\u0131klar\u0131n a\u00e7\u0131k denize b\u0131rak\u0131ld\u0131\u011f\u0131 y\u00f6n\u00fcndeki iddialar Bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131zca incelenmi\u015f midir? Bu y\u00f6nde herhangi bir tespit veya i\u015flem yap\u0131lm\u0131\u015f m\u0131d\u0131r?<\/li>\n\n\n\n<li>K\u0131y\u0131ya vuran \u00f6l\u00fc ve yaral\u0131 bal\u0131klara dokunulmamas\u0131 ve t\u00fcketilmemesi konusunda vatanda\u015flar\u0131 bilgilendirmek \u00fczere hangi resm\u00ee uyar\u0131lar yap\u0131lm\u0131\u015f, hangi kanallar kullan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r?<\/li>\n\n\n\n<li>Olay, ICCAT ba\u015fta olmak \u00fczere ilgili uluslararas\u0131 kurulu\u015flara ve ihracat yap\u0131lan \u00fclkelerin yetkili otoritelerine bildirilmi\u015f midir? Bu y\u00f6nde bir bildirim y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz bulunmakta m\u0131d\u0131r?<\/li>\n\n\n\n<li>Toplu \u00f6l\u00fcmlerin 2025 ve 2026 hasat ve ihracat miktarlar\u0131na etkisi ne olmu\u015ftur? Japonya ve G\u00fcney Kore ba\u015fta olmak \u00fczere al\u0131c\u0131 \u00fclkelerden bu konuda bilgi talebi, denetim talebi veya herhangi bir k\u0131s\u0131tlama bildirimi gelmi\u015f midir?<\/li>\n\n\n\n<li>Deniz suyu s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131ndaki art\u0131\u015fa ba\u011fl\u0131 hastal\u0131k risklerine kar\u015f\u0131 bir erken uyar\u0131 ve m\u00fcdahale sistemi kurulmas\u0131; kafes tasar\u0131m\u0131, stoklama yo\u011funlu\u011fu ve y\u00fcksek s\u0131cakl\u0131k d\u00f6nemlerinde yemleme rejimine ili\u015fkin mevzuat g\u00fcncellemesi yap\u0131lmas\u0131 Bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131zca de\u011ferlendirilmekte midir?<\/li>\n<\/ol>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<div class=\"mh-excerpt\"><p>T\u00dcRK\u0130YE B\u00dcY\u00dcK M\u0130LLET MECL\u0130S\u0130 BA\u015eKANLI\u011eINA A\u015fa\u011f\u0131daki sorular\u0131m\u0131n Tar\u0131m ve Orman Bakan\u0131 Say\u0131n \u0130brahim YUMAKLI taraf\u0131ndan yaz\u0131l\u0131 olarak cevapland\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131, Anayasa\u2019n\u0131n 98\u2019inci ve T\u00fcrkiye B\u00fcy\u00fck Millet Meclisi <a class=\"mh-excerpt-more\" href=\"https:\/\/ibrahimakin.net\/index.php\/2026\/08\/25\/izmirde-cesme-ve-karaburun-kiyilarinda-gerceklesen-toplum-orkinos-olumlerini-tarim-ve-orman-bakanina-sorduk\/\" title=\"\u0130ZM\u0130R&#8217;DE \u00c7E\u015eME VE KARABURUN KIYILARINDA GER\u00c7EKLE\u015eEN TOPLUM ORK\u0130NOS \u00d6L\u00dcMLER\u0130N\u0130 TARIM VE ORMAN BAKANINA SORDUK\">[&#8230;]<\/a><\/p>\n<\/div>","protected":false},"author":1,"featured_media":1722,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"footnotes":""},"categories":[14],"tags":[],"class_list":["post-1721","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-meclis-calismalari"],"aioseo_notices":[],"jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/ibrahimakin.net\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/SORU-ONERGESI-WEB-SITE-GORSELI-1-1.jpg","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ibrahimakin.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1721","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ibrahimakin.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ibrahimakin.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ibrahimakin.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ibrahimakin.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1721"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ibrahimakin.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1721\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1723,"href":"https:\/\/ibrahimakin.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1721\/revisions\/1723"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ibrahimakin.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1722"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ibrahimakin.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1721"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ibrahimakin.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1721"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ibrahimakin.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1721"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}