HAKİM VE SAVCI ATAMALARINDA İKTİDAR YANLISI 2 NOLU BARO MENSUPLARINA İLTİMAS SAĞLANDIĞI YÖNÜNDEKİ HABERLERİ ADALET BAKANINA SORDUK

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

Aşağıdaki soruların Adalet Bakanı Akın GÜRLEKtarafından Anayasa’nın 98’inci ve İçtüzüğün 96’ncı ve 99’uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

İbrahim AKIN

İzmir Milletvekili

Basında yer alan haberlere göre, Ankara 2 No’lu Baro Başkanı Gökhan Ağdemir, barolarına üye 70 avukatın hâkim ve savcı olduğunu açıklamış; bu süreçte Adalet Bakanlığı ile görüştüklerini, referans olduklarını ve Bakanlığın kendilerine ayrıcalık tanıdığını ifade etmiştir.

Bu açıklamalar, hâkim ve savcıların mesleğe kabul süreçlerinde liyakat ve eşitlik ilkelerinin uygulanıp uygulanmadığı, Bakanlığın adayların mesleğe kabulündeki rolü ve baro yönetimlerinin bu süreçlerdeki etkisi konusunda ciddi soru işaretleri doğurmaktadır.

Hâkimlik ve savcılık makamları, belirli baroların, siyasi çevrelerin veya grupların kurumsal ilişkileri üzerinden erişebileceği kadrolar değildir. Bu görevlere kabulde esas olan, adayların mesleki yeterliliklerinin nesnel ölçütlerle değerlendirilmesi ve bütün adayların eşit koşullara tabi tutulmasıdır. Baro yönetimlerinin referanslarının veya Bakanlıkla kurulan ilişkilerin adayların mesleğe kabul süreçlerinde etkili olması, fırsat eşitliğini zedeleyeceği gibi yargının bağımsızlığına ve tarafsızlığına duyulan güveni de sarsacaktır.

Bir baro başkanının, kendi barosuna üye 70 avukatın hâkim ve savcı olduğunu açıklaması ve bu süreçte Bakanlığın kendilerine ayrıcalık tanıdığını belirtmesi, söz konusu ayrıcalığın niteliğinin ve dayanağının açıklanmasını zorunlu kılmaktadır. Bakanlığın belirli bir baroya veya aday grubuna farklı bir yaklaşım gösterip göstermediği, baro yönetimiyle yapılan görüşmelerin içeriği ve bu görüşmelerin mesleğe kabul süreçlerine etkisi kamuoyu tarafından bilinmelidir.

Hâkim ve savcı alımlarında eşitlik ve liyakat ilkelerinin güvence altına alınması, yalnızca adayların haklarının korunması açısından değil, yargı kurumlarının güvenilirliği bakımından da temel bir zorunluluktur. Bu nedenle, kamuoyuna yansıyan açıklamaların somut veriler ışığında açıklığa kavuşturulması ve mesleğe kabul süreçlerinde herhangi bir ayrıcalık uygulanıp uygulanmadığının ortaya konulması gerekmektedir.

Bu çerçevede;

1. Ankara 2 No’lu Baro Başkanı Gökhan Ağdemir’in, barolarına üye 70 avukatın hâkim ve savcı olduğunu ve Adalet Bakanlığının kendilerine ayrıcalık tanıdığını belirten açıklamaları Bakanlığınızın bilgisi dâhilinde midir? Bakanlığınız, bu açıklamalarda sözü edilen ayrıcalığın hangi uygulamaya karşılık geldiğini açıklayacak mıdır?
2. Ankara 2 No’lu Baro Başkanı veya baro yönetimi ile Bakanlığınız, Hâkimler ve Savcılar Kurulu ya da ilgili diğer kurumlar arasında, baro üyelerinin hâkimlik ve savcılık mesleğine kabulü amacıyla hangi tarihlerde, kimlerin katılımıyla ve hangi konularda görüşmeler, toplantılar veya yazışmalar gerçekleştirilmiştir? Bu temasların sonuçları ne olmuştur?
3. Hâkim ve savcı adaylarının mesleğe kabul süreçlerinde baro başkanlarının veya baro yönetimlerinin referansları dikkate alınmakta mıdır? Bakanlığınız, herhangi bir baroya veya aday grubuna diğer adaylardan farklı imkân, öncelik ya da kolaylık sağlayan bir uygulamada bulunmuş mudur?
4. Haberlerde sözü edilen 70 avukat hangi tarihlerde ve hangi usullerle hâkim veya Cumhuriyet savcısı olarak mesleğe kabul edilmiştir? Bu kişilerin mesleğe kabul süreçlerinde sınav, mülakat, değerlendirme ve atama aşamalarının her birinde hangi ölçütler uygulanmıştır?
5. Son beş yılda hâkimlik ve savcılık mesleğine kabul edilen adayların, mesleğe kabul öncesinde üyesi oldukları barolara göre dağılımı nedir? Bu veriler, baro bazında başvuru ve kabul sayılarıyla birlikte kamuoyuyla paylaşılacak mıdır?
6. Ankara 2 No’lu Baro Başkanının açıklamalarında dile getirilen ayrıcalık ve referans süreçlerinin araştırılması amacıyla Bakanlığınızca bir inceleme başlatılmış mıdır? Başlatılmamışsa başlatılması düşünülmekte midir? İnceleme sonucunda eşitlik ve liyakat ilkelerine aykırı bir uygulama veya mesleğe kabul süreçlerine usulsüz müdahale tespit edilmesi hâlinde sorumlular hakkında hangi idari ve adli işlemler yapılacaktır?
7. Bakanlığınız, yargıya alım süreçlerinde fırsat eşitliğini güvence altına almak ve bu tür ayrıcalık iddialarını ortadan kaldırmak amacıyla hangi somut adımları atacaktır?